Raport GOLD 2026 zawiera kilka istotnych zmian w stosunku do poprzedniej wersji. Do najważniejszych należą m. in.: rozszerzenie treści nt. współchorobowości w POChP, nowe rekomendacje skierowane na wczesne rozpoznanie POChP, klasyfikacja stopnia ciężkości zaostrzeń na podstawie kryteriów Rzymskich, wprowadzenie pojęć stabilności choroby i kontroli choroby oraz aktualizacja schematów inicjacji i eskalacji farmakoterapii. Poniżej przedstawione jest podsumowanie zmian dotyczących farmakoterapii [1].
W GOLD 2026 zaktualizowano algorytmy inicjacji i kontynuacji leczenia farmakologicznego, podkreślając przede wszystkim znaczenie już jednego umiarkowanego zaostrzenia POChP.
Kluczową nowością w algorytmie ABE dotyczącym inicjacji farmakoterapii jest zmiana liczby zaostrzeń różnicujących grupy A i B od E. Obecnie, już 1 umiarkowane lub ciężkie zaostrzenie klasyfikuje pacjenta w grupie E. GOLD podkreślił tym samym, że nawet 1 umiarkowane zaostrzenie POChP jest zdarzeniem niezwykle poważnym dla postępu choroby i dalszego rokowania pacjenta.
Analiza bazy danych ponad 70 000 pacjentów z Wielkiej Brytanii pokazała, że u chorych z nowo rozpoznaną POChP, 1 umiarkowane zaostrzenie w roku poprzedzającym diagnozę wiązało się z 57-71% wyższym ryzykiem zaostrzeń w kolejnym roku* [2].
Dodatkową nowością jest zmiana nazwy testu CAT na CAAT - Chronic Airways Assessment Test. Zmiana ma na celu ułatwienie wykorzystania testu w innych przewlekłych chorobach układu oddechowego. Co istotne, oba testy są w pełnie tożsame i równoważne.
Zmiany w schemacie ABE są odzwierciedlone także w algorytmie optymalizacji terapii. W ścieżce zaostrzeń pojawiło się doprecyzowanie jasno wskazujące, że farmakoterapia powinna być eskalowana po 1 umiarkowanym lub ciężkim zaostrzeniu. Celem jest uzyskanie niskiej aktywności choroby charakteryzującej się brakiem zaostrzeń.
W dużej analizie bazy danych ponad 340 000 pacjentów z wcześniej rozpoznaną POChP potwierdzono, że już 1 umiarkowane zaostrzenie jest znaczącym czynnikiem ryzyka progresji choroby. W badaniu tym wykazano, że 1 umiarkowane zaostrzenie POChP wiąże się z 70% wyższym ryzykiem wystąpienia umiarkowanych lub ciężkich zaostrzeń oraz istotnie zwiększonym ryzykiem zgonu z dowolnej przyczyny, 17% wyższym ryzykiem zgonu związanego z POChP i 23% wyższym ryzykiem zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych* [3].
Kolejną nowością w algorytmie optymalizacji terapii jest rozszerzenie kategorii leczenia biologicznego o mepolizumab. GOLD rekomenduje rozważenie terapii biologicznej u pacjentów, u których wystąpiło ≥1 umiarkowane lub ciężkie zaostrzenie pomimo stosowania wGKS/LAMA/LABA, z EOS ≥300/µl.
W GOLD 2026 bez zmian pozostał schemat intensyfikacji terapii u pacjentów stosujących wGKS/LABA. Obecnie GOLD nie zaleca włączania kombinacji wGKS/LABA. W raporcie opisane jest jednak, jak eskalować farmakoterapię u pacjentów, którzy z jakiegokolwiek powodu przyjmują to leczenie.
W Polsce leki trójskładnikowe wGKS/LAMA/LABA nie mają wskazania w inicjacji leczenia POChP ani w eskalacji terapii z pojedynczego leku bronchodylatacyjnego.
Azytromycyna nie ma wskazania w leczeniu POChP w Polsce.
Mepolizumab nie ma obecnie wskazania w leczeniu POChP w Polsce.
Enzyfentryna nie jest obecnie dostępna w Polsce.
*Analiza bazy Optimum Patient Care Research Database, z danymi 73 189 pacjentów z nowo rozpoznaną POChP. W grupie pacjentów, u których nie rozpoczęto leczenia podtrzymującego, chorzy z 1 umiarkowanym zaostrzeniem w ciągu roku przed rozpoznaniem mieli 71% wyższe ryzyko zaostrzeń w ciągu roku po rozpoznaniu. W grupie pacjentów z rozpoczętym leczeniem podtrzymującym, chorzy z 1 umiarkowanym zaostrzeniem w ciągu roku przed rozpoznaniem mieli 57% wyższe ryzyko zaostrzeń w ciągu roku po rozpoznaniu.
**Analiza bazy Clinical Practice Research Datalink (CPRD) Aurum and Hospital Episode Statistics, z danymi 340 515 pacjentów z rozpoznaną POChP. Skorygowane IRR (95% CI) dla pacjentów z 1 umiarkowanym zaostrzeniem w ciągu ostatniego roku: ryzyko umiarkowanych lub ciężkich zaostrzeń: 1,70 (1,66-1,74); ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny: 1,08 (1,04-1,12); ryzyko zgonu z powodu POChP: 1,17 (1,04-1,33); ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych: 1,23 (1,07-1,42).
CAAT, Chronic Airways Assessment Test
CAT, test oceny POChP
CI, przedział ufności
EOS, liczba eozynofilów we krwi obwodowej
IRR, iloraz współczynników zapadalności
LABA, długo działający β2-agonista
LAMA, długo działający antagonista receptora muskarynowego
mMRC, zmodyfikowana skala nasilenia duszności
POChP, przewlekła obturacyjna choroba płuc
wGKS, wziewny glikokortykosteroid
1. GOLD. Global Strategy for the Diagnosis, Management, and Prevention of Chronic Obstructive Pulmonary Disease: 2025 Report. https://goldcopd.org/2026-gold-report/ (data dostępu 26.11.2025).
2. Halpin DMG i wsp. Eur Respir J. 2024;64(4):2302240.
3. Whittaker H i wsp. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis. 2022;17:427-437.
